Resmi

Polis Bakım ve Yardım Sandığı’nın Kuruluşu 2. Meşrutiyet Dönemine rastlamaktadır. Sandık, 15 Şubat 1329 Rumi (1913) Yılında “Polis ile Polis İdare Memurları Tasarruf Sandığı Nizamnamesi” ile resmen kurulmuş ve bu Nizamnamede; Sandığın kuruluşu, organları, borç verme esasları, yapacağı yardımlar, işlemlerinin denetimi, ortaklık aidatı ve gelirleri gibi hususlar yer almıştır.

3201 Sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu’ nun 90.Maddesine dayanılarak çıkarılan 05 Eylül 1951 Tarih ve 7902 Sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanan ve, Polis Bakım ve Yardım Sandığı Tüzüğü ile 1913 Tarihli bu Nizamname yürürlükten kaldırılmış, Polis ile Polis İdare Memurları Tasarruf Sandığı aktif ve pasifleriyle yeni Sandığa devredilmiştir.

Günün ekonomik koşullarına ve ortak ihtiyacına cevap veremez duruma gelen 1951 tarihli Tüzük’ de, 04.08.1998 gün ve 23423 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Tüzük’ le yürürlükten kaldırılmış, yeni bir yapılanma süreci başlatılarak çağdaş bir örgütlenmenin önü açılmıştır.

98 Yıllık tarihi gelişimin ilk kuruluş belgesi olan ve 1913 Yılında Takvim-i Vekayi’ de yayımlanan 134 Numaralı “Polis ile Polis İdare Memurları Tasarruf Sandığı Nizamnamesi” nin Osmanlıca metninden tercüme edilen Türkçe metni aşağıda verilmiştir.

134 NUMARALI “POLİS İLE POLİS İDARE MEMURLARI TASARRUF SANDIĞI NİZAMNAMESİ”
2 Rebiyülahır 1332, 15 Şubat 1329

(Takvim-i vekayi ile neşir ve ilanı: 9 Rebiulahir 1332- 22 Şubat 1329- numara 1749) Madde 1 Polislerin ve polis idare memurlarının zaman-ı memuriyetlerinde vuku bulacak ihtiyacatının tehvîni ve her ne suretle olursa olsun meslekten çekildikleri zaman kendilerine ve vefatlarında ailelerine bir sermaye ihzarı maksadıyla ve ihtiyari olmak şartıyla tasarruf sandıkları teşkil edilecektir.

Madde 2 Sandık, teşkilinden ancak bir sene sonra muamelat-ı ikraziyeye başlar ve bir sene sandık aidatı vermeyen memurin, istikraz hakkını intisap edemez.

Tarih

Tarih

Madde 3 İstanbul vilayetinde polis müdüriyet-i umumiyesi ve taşralarda polis müdüriyetleri merkezinde birer tasarruf sandığı tesis edilecek ve tesisine şimdilik İstanbul vilayetinden başlanılacaktır.

Madde 4 Tasarruf sandığı teşkil olunan müdüriyete marbut ve sandığa iştirak etmiş bulunan polisler ile memurin-i daimenin isim ve şöhretlerini ve miktar-ı maaşlarını ve nev-i memuriyetlerini gösterir bir künye defteri tutulacaktır.

Madde 5 Müşariklerin her biri namına bir hesab-ı mahsus açılacak ve bunda tevdiat-ı şehriyesiyle faizleri kayıt edilecektir.

Madde 6 Sandığa müşareket eden memurların becayiş ve terfi ve azil ve vefat gibi kaffe-i vukuat ve tebdilatı her ayın on beşinde mercilerinden sandık idaresine bildirilecektir.

Madde 7 Sandık sermayesi evvelen sandığa müşareket etmiş olan memurin maaşatından bir defaya mahsus olmak üzere kat ü tevkif olunacak yüzde beşlerden;

Saniyen: Şehri icra olunacak yüzde iki buçuk tevkifâttan;
Salisen: Hissedarandan terfi-i münasebet eden memurinin terakki-i maaşlarının ikinci ayda kat edilecek yüzde yirmiden;
Rabien: Gerek bankalardan ve gerek müstakrizlerden alınacak faizlerden tahsil edilecek mebaliğden ibarettir.

Madde 8 Tasarruf sandığının meclis-i idaresi İstanbul’da polis müdür-i umumisi ve taşrada valiler tarafından her sene tecdiden veya ibkaen sandığa iştirak eden memurin meyanından intihab olunacak bir reis ile kısm-ı adli ve idari reisleri ve hesap ve sandık memurlarından terkib eder ve baş katip vazife-i kitabeti ifa eyler.

Tarih

Tarih

Madde 9 Sandık heyet-i idaresi tescilat ve takibat ve ikrazat ve muhasebe vezaifini ifa etmek üzere bir memur ile lüzumu kadar ketebeden ve bir mükeffil ve zenedardan mürekkeptir.

Madde 10 Sandık meclis idaresi sandık muamelat-ı umumiyesini tetkik ve icap eden kararları ittihaz etmek üzere ayda la-akall iki defa içtima edeceklerdir. Madde 11 Altı ayda bir hesabatı tetkik etmek üzere vaki olacak talep üzerine cihet-i maliye ile Ziraat Bankasından gönderilecek iki memurun inzimamıyla sandık meclis-i idaresi azasından mürekkep bir tetkik komisyonu teşkil edilecektir.

Madde 12 Her altı ay nihayetinde müşariklerin hesabatı bildirilmek ve bu tarihte her birine ne kadar para isabet ettiği gösterilmek üzere sandıktan bir icmali tanzim edilecek ve işbu icmal üzerine tetkik komisyonu vezaifini ifa edecektir.

Madde 13 Tasarruf sandığındaki mebaliğ ahire hibe ve havale edilemez.

Madde 14 Her sandık kasasında elli liradan ziyade akçe bulundurulmayacak ve mevcudun mütebakısı sandık meclis-i idaresince tensip edilecek muteber bir bankada tenmiye edilecektir.

Madde 15 Bir memura üç maaş miktarından ve on bin kuruştan fazla ikrazattan bulunulamaz ve ikrar muamelesinde müracaat sıra numarasına itibar olunur.

Madde 16 Müstakrizler sandığa müşareketlerinden itibaren üç sene murur ettiği takdirde bir maaşları nispetinde istikraz edecekleri mebaliğ için kefil irae etmezler. Aksi halde sandık müşareket eden üç memurun müteselsilen kefalet etmesi lazımdır.

Tarih

Tarih

Madde 17 Tarih-i ikrazın ertesi gününden itibaren senevi yüzde dokuz faiz istifa olunur.

Madde 18 Müddet-i ikraz bir seneyi tecavüz edemez. Deyn ifa olunmadıkça gerek medyun gerek kefalesine yeniden ikrazat yapılamayacağı gibi bunların diğerlerine kefaletleri de kabul edilemez.

Madde 19 Müşariklerden her ne suretli olursa olsun meslekten infikak etmiş olanların nihayet iki ay zarfında hesabı reiyet ve istihkak-ı temettüden hissesine isabet eden miktar ile birlikte iade ve sandıkla rabıtası kat edilenler ancak istifa ve azil suretiyle infisal edenler hisselerini sandık varidat-ı umumiyesi meyanında tenmiye eylemek üzere terk eylemekte muhtar olacaklardır. İstihkaklarını aldıkları halde tekrar hizmete alınanlar müceddiden girmiş addolunurlar.

Madde 20 Müşaritlerden vefat edenlerin hisseleri varislerine veya vekillerine veyahut vasilerine tediye olunacaktır.

Madde 21 Sandığa ait tevkifat devair-i müteallikesi muhasebelerince tanzim edilmekte olan maaşat bordrolarında açılacak sütün-ı mahsusa terkim ve mecmu tevkifat mal sandıklarınca emanet hesabına geçirilerek tasarruf sandığı makbuzu mukabilinde iade olunacaktır.

Madde 22
Zaman-ı tediyesi hulul eylediği halde tediye edilmeyen taksitler medyunların veya kefalisin maaşatından Dersaadet’te polis müdür-i umumisinin taşralarda valilerin işarına binaen tevkif edilir, duyun-ı saireden dolayı kat olunacak meblağ bu miktara dahil olunmaz.

Tarih

Tarih

Madde 23 İşbu Nizamname ahkamı dairesinde teşekkül eden sandık idaresine mütedair hususat-ı müteferrika talimat-ı mahsusa ile tayin edilecektir.

Madde 24 İşbu Nizamname tarih-i neşir ve ilanından itibaren mer’i olacaktır.

Madde 25 İşbu nizamnamenin icra-i ahkamına dahiliye nazırı memurdur.
İşbu layiha-i Nizamnamenin mevki-i meriyetine vaz’ını ve nizamat-ı devlete ilavesini irade ederim. 2 Rebiulahir 1332 – 15 Şubat 1329
Mehmet Reşat Dahiliye Nazırı Harbiye Nazırı Bahriye Nazırı Şeyh-ül İslam Sadrazam ve Hariciye Nazırı Talat Enver Mahmud Esad Mehmet Said Ticaret ve Ziraat Nazırı Nafia Nazırı Maliye Nazırı Adliye Nazırı Şura-i Devlet Reisi Süleyman Elbistani Ahmed Cemal Rıfak İbrahim Halil Posta ve Telgraf ve Telefon Nazırı Evkaf-ı Hümayun Nazırı Maarif Nazırı Özkan Hayrı Ahmet Şükrü.

Polis Bakım ve Yardım Sandığı
Genel Müdürlüğü